موتورهای کاهنده دنده، موتورهای کاهش سرعت ثابت- هستند. پس از انتخاب نسبت سرعت و موتور، سرعت خروجی نهایی ثابت می شود. با این حال، در کاربردهای عملی، بسیاری از موقعیت ها به تغییرات سرعت نیاز دارند، مانند سرعت دوک تراش، سرعت محور همزن مخلوط کن های مختلف و سرعت نوار نقاله برای حمل اقلام مختلف. نحوه تنظیم سرعت موضوعی است که برای تکنسین های مهندسی بسیار مورد توجه است. در ادامه به شرح مختصری از روش های مختلف کنترل سرعت مورد استفاده در مهندسی می پردازیم.
1. تنظیم سرعت پلکانی: تنظیم سرعت تغییر قطبی ساده ترین و مقرون به صرفه ترین روش کنترل سرعت است. با این حال، محدود به ظرفیت کوچک تا متوسط (زیر 2 کیلو وات) و کاربردهایی با شروع نادر است. معمولاً فقط دو تنظیم سرعت دارد و نسبت سرعت قابل دستیابی نسبتاً کوچک است (1:2-6)، با حداکثر سه تنظیم سرعت. در برخی از صنایع خاص، مانند ماشین تراش، گیربکس هایی با تعویض دنده اغلب برای تنظیم سرعت پله ای استفاده می شوند. اگرچه چندین تنظیم سرعت در دسترس است، محدوده سرعت زیاد نیست.
2. تنظیم سرعت بدون پله را می توان به انواع مکانیکی و الکتریکی تقسیم کرد. روش اول معمولاً شامل قرار دادن یک تنظیم کننده سرعت مکانیکی بدون پله (عمدتاً نوع تسمه-نوع یا اصطکاک-نوع دیسک) در اتصال بین موتور و گیربکس است. مزایای آن تنظیم سرعت صاف، ساختار ساده و مناسب بودن برای محیط های سخت است. معایب آن محدوده تنظیم سرعت کوچک (معمولاً در 1:10) است و تسمه و دیسک اصطکاک قطعات مصرفی هستند که نیاز به تعمیر و نگهداری منظم و تعویض دارند. روش دوم شامل تنظیم سرعت آبشاری موتورهای ناهمزمان، تنظیم سرعت مقاومت روتور یا تنظیم سرعت تنظیم ولتاژ موتورهای DC است.